गर्मीमा पनि हामीलाई खोकी र चिसो किन लाग्छ ?

काठमाडौँ – प्रायः मानिसहरू जाडो मौसममा मात्र रुघाखोकी लाग्छ भन्ने विश्वास गर्छन्, तर कहिलेकाहीँ हामीलाई हाच्छिउँ आउन थाल्छ, नाक बग्न थाल्छ र गर्मीमा पनि घाँटी दुख्छ। यस्तो अवस्थामा प्रश्न उठ्छ “मौसम गर्मी हुँदा कसरी चिसो लाग्न सक्छ?” यसको पछाडिका कारणहरू जानौं।

१. छिटो एसी वा लामो समयसम्म कूलरमा बस्नु
गर्मी मौसममा, हामी प्रायः लामो समयसम्म एसी वा कूलरको अगाडि बस्छौं। यसका कारण हाम्रो शरीर अचानक चिसो महसुस हुन्छ र रोग प्रतिरोधात्मक क्षमता अलि कमजोर हुन्छ। यस कारणले गर्दा गर्मीमा पनि रुघाखोकी लाग्न सक्छ।

२. धेरै चिसो चीजहरू खाने र पिउने
गर्मीमा चिसो पानी, आइसक्रिम, कोल्ड ड्रिंक्स वा फ्रिजमा राखिएका खानेकुरा खानु सामान्य कुरा हो। तर जब शरीर तातो हुन्छ र अचानक चिसो चीजहरू शरीरमा प्रवेश गर्छन्, तब घाँटीमा संक्रमण हुन सक्छ र घाँटी दुख्न सक्छ वा चिसो हुन सक्छ।

३. भाइरस र ब्याक्टेरियाको प्रभाव
रुघाखोकी र खोकी वास्तवमा एक भाइरल संक्रमण हो। यी भाइरसहरू हरेक मौसममा सक्रिय रहन्छन्। यदि तपाईंको रोग प्रतिरोधात्मक क्षमता अलि कमजोर छ र तपाईं संक्रमित व्यक्तिको नजिक बस्नुहुन्छ भने, तपाईंलाई गर्मीमा पनि चिसो लाग्न सक्छ।

४. शरीरको थकान र कमजोर प्रतिरक्षा
गर्मीमा शरीर चाँडै थाक्छ, डिहाइड्रेसन हुन्छ र निद्रा पूरा हुँदैन। यी सबैको प्रत्यक्ष असर हाम्रो रोग प्रतिरोधात्मक क्षमतामा पर्छ। जब प्रतिरक्षा प्रणाली कमजोर हुन्छ, कुनै पनि भाइरसले शरीरमा सजिलै आक्रमण गर्न सक्छ, जसले गर्दा चिसो हुन्छ।

५. पसिनाले भिजेपछि चिसो हावा महसुस हुनु
धेरै पटक हामी पसिनाले निथ्रुक्क भिजेर अचानक एसीमा बस्छौं। यसले शरीरको तापक्रममा अचानक परिवर्तन ल्याउँछ, जसले गर्दा घाँटी दुख्ने र चिसो हुन सक्छ।

गर्मीमा चिसोबाट कसरी बच्ने ?

धेरै चिसो पानी वा आइसक्रिम नपिउनुहोस्
एसी वा कूलरको तापक्रम धेरै कम नराख्नुहोस्
बाहिरबाट आएपछि तुरुन्तै चिसो हावामा नबस्नुहोस्
प्रशस्त पानी पिउनुहोस् र कागती पानी, नरिवल पानी जस्ता तरल पदार्थहरू लिनुहोस्।
रोग प्रतिरोधात्मक क्षमता बढाउन बेसारको दूध, तुलसी-मह, वा मनतातो पानी पिउनुहोस्।
राम्रोसँग सुत्नुहोस् र आफ्नो शरीरलाई थकित हुन नदिनुहोस्

चिसो जाडो मौसममा मात्र हुँदैन, यो हाम्रो बानी र शरीरको रोग प्रतिरोधात्मक क्षमतामा पनि निर्भर गर्दछ। गर्मीमा, अचानक चिसो चीजहरू वा चिसो हावाको सम्पर्कमा आउनु, थकान वा भाइरसको फैलावटले सबै मिलेर चिसो निम्त्याउन सक्छ। यदि हामीले आफ्नो दैनिक दिनचर्या र खानपानमा अलिकति ध्यान दियौं भने गर्मीमा पनि चिसोबाट बच्न सक्छौं।